70 ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ ಮರುಜೀವ ಪಡೆದ ಕೆಆರ್ಎಸ್ನ ವೇಣುಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ: ಇತಿಹಾಸ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪವಾಡದ ಅಪೂರ್ವ ಸಂಗಮ
ಮಂಡ್ಯ: ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ಒಡಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಏಳು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನೀರಿನಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದೇವಾಲಯವೊಂದು ಇಂದು ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೃಷ್ಣರಾಜಸಾಗರ ಜಲಾಶಯದ ಹಿನ್ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ವೇಣುಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇತಿಹಾಸ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅದ್ಭುತ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ.
ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ ತಾಲೂಕಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕನ್ನಂಬಾಡಿ ಗ್ರಾಮದ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ 12ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈ ದೇವಾಲಯ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿತ್ತು. ಹೊಯ್ಸಳರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಶೈಲಿಯ ಕಲ್ಲಿನ ಕೆತ್ತನೆಗಳು, ಕಲಾತ್ಮಕ ಸ್ತಂಭಗಳು ಮತ್ತು ಭವ್ಯ ವಾಸ್ತು ವಿನ್ಯಾಸದಿಂದ ಈ ದೇವಸ್ಥಾನ ಆ ಕಾಲದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ ವೈಭವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಆದರೆ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು ನಿರ್ಮಾಣ ಯೋಜನೆ ಆರಂಭವಾದಾಗ, ಕನ್ನಂಬಾಡಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಗ್ರಾಮಗಳು ಮುಳುಗಡೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಗೆ ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಯಿತಾದರೂ, ಅಂದಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಈ ಬೃಹತ್ ಕಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಜಲಾಶಯ ಭರ್ತಿಯಾದ ಬಳಿಕ ದೇವಾಲಯ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೀರಿನಡಿಗೆ ಸೇರಿತು.
ಮುಂದಿನ ಸುಮಾರು 70 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಪುರಾತನ ದೇವಾಲಯ ಕಾವೇರಿ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಮೌನ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬರಗಾಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜಲಾಶಯದ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಪುರ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಈ ಅಪರೂಪದ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಸಾವಿರಾರು ಜನರು ಆಗಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದರೂ ದೇವಾಲಯದ ಮೂಲ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದವು. ಈ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಉಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು.
2003ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 16 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಗುರುತು ಸಂಖ್ಯೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ದಾಖಲೆಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಆ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಮೂಲ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸಿ, ಪುನಃ ಅದೇ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲಾಯಿತು. ಸುಮಾರು ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳ ನಿರಂತರ ಪರಿಶ್ರಮದ ಬಳಿಕ 2011ರಲ್ಲಿ ವೇಣುಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಭವ್ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಗೊಳಿಸತೊಡಗಿತು.
ಇಂದು ಈ ದೇವಸ್ಥಾನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಮೂರು ಕಡೆ ಕಾವೇರಿ ಹಿನ್ನೀರಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುವ ಈ ಸ್ಥಳವು ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಾಂತಿಯ ಅಪೂರ್ವ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹುಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲ. ಭಕ್ತರಿಗೆ ಶಾಂತಿಯುತ ದರ್ಶನ ಮತ್ತು ದೇವರ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ಅನುಭವಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಮಾತ್ರ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಾಣಿಜ್ಯೀಕರಣದಿಂದ ದೂರ ಉಳಿದಿರುವ ಈ ದೇವಾಲಯ ತನ್ನ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವದಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುರುತನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ನೀರಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿದ್ದ ದೇವಾಲಯವೊಂದು ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ನೆರವಿನಿಂದ ಮತ್ತೆ ಜೀವಂತಗೊಂಡ ಕಥೆ, ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಅದ್ಭುತ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಉಳಿದಿದೆ.
Tags: #VenugopalaSwamyTemple #KRS #Krishnarajasagara #Mandya #Srirangapatna #Kannambadi #KaveriRiver #TempleHistory #HoysalaArchitecture #KarnatakaTourism #HeritageKarnataka #HistoricTemple #TempleReconstruction #EngineeringMarvel #KRSBackwaters #TravelKarnataka #SpiritualTourism #MandyaNews #KannadaNews #KarunaaduRounds #MOUNA #VoiceOfEmotions #HeritageIndia #AncientTemple #SouthIndiaTourism